Amazon đặt mục tiêu đưa phát thải carbon ròng về 0 vào năm 2040. Tuy nhiên, công ty chưa có lộ trình hoàn chỉnh để đạt mục tiêu này. Theo bài phân tích của TechCrunch đăng ngày 23 tháng 9 năm 2026, Kara Hurst cho biết công ty vẫn theo đuổi cam kết. Giám đốc phát triển bền vững của Amazon cũng thừa nhận công ty chưa tìm ra mọi giải pháp cần thiết.
Lời thừa nhận đặt ra một câu hỏi lớn hơn về khả năng khử carbon của doanh nghiệp. Amazon có nguồn vốn, dữ liệu và quyền thương lượng đáng kể nhưng vẫn chưa biết đầy đủ cách loại bỏ phát thải. Các doanh nghiệp có ít nguồn lực hơn sẽ còn khó đạt mục tiêu này.
Quy mô và nội dung trách nhiệm của Amazon
Quy mô kinh tế giúp Amazon tác động đến cách các nhà cung cấp đầu tư, sản xuất và sử dụng năng lượng. Quy mô đó cũng khiến tập đoàn phải chịu trách nhiệm lớn hơn đối với lượng phát thải trong hoạt động trực tiếp và chuỗi cung ứng.
Theo TechCrunch, doanh thu của Amazon trong năm trước tăng 12%, lên 717 tỷ USD. Con số này tương đương quy mô nền kinh tế Ireland. Amazon vì thế không chỉ là một nhà bán lẻ hay nhà cung cấp điện toán đám mây. Các quyết định mua sắm và đầu tư của tập đoàn có thể ảnh hưởng đến nhiều ngành liên quan.
Trách nhiệm giữa doanh nghiệp và chính phủ
Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres từng nhận xét rằng quyền lực kinh tế đang dịch chuyển từ chính phủ sang một nhóm nhỏ tập đoàn lớn. Hurst nói với TechCrunch rằng chống biến đổi khí hậu không phải cuộc đối đầu giữa doanh nghiệp và chính phủ. Bài toán cần sự phối hợp của cả hai phía, còn Amazon sẽ dẫn dắt ở những nơi công ty có thể.
Amazon phụ thuộc vào nhiều ngành, gồm hàng không, nông nghiệp, xây dựng và trí tuệ nhân tạo. Phát thải vì thế không tập trung trong một nhà máy hay một đội xe duy nhất. Theo TechCrunch, để đạt mục tiêu năm 2040, Amazon phải thúc đẩy các nhà cung cấp trong nhiều lĩnh vực cùng thay đổi, thay vì chỉ xử lý hoạt động do công ty trực tiếp kiểm soát.
Amazon đã đầu tư bao nhiêu vào năng lượng sạch?
Amazon đã xây dựng danh mục năng lượng sạch quy mô lớn và giảm cường độ carbon so với năm 2022. Tuy nhiên, cường độ carbon tăng trở lại trong năm 2025 so với năm 2024, cho thấy tiến độ không đi theo một đường giảm đều.
Tại một sự kiện của Axios, Hurst cho biết Amazon đã nằm trong nhóm những bên mua năng lượng sạch lớn nhất thế giới suốt nhiều năm. Danh mục của công ty đạt 42 gigawatt. Theo TechCrunch, Hurst cũng nói Amazon đã giảm cường độ carbon. Chỉ số này đo lượng ô nhiễm tạo ra trên mỗi đô la doanh thu.
Cường độ carbon thay đổi theo mốc so sánh
Kết quả thay đổi tùy theo mốc so sánh. Theo TechCrunch, cường độ carbon của Amazon trong năm 2025 cao hơn năm 2024, dù vẫn thấp hơn mức năm 2022. Hiệu quả phát thải trên doanh thu đã cải thiện trong khoảng thời gian dài hơn, nhưng chưa giảm qua từng năm.
Amazon vẫn khẳng định tự chịu trách nhiệm với mục tiêu khí hậu của mình. Hurst nói với TechCrunch rằng cam kết đưa phát thải carbon ròng về 0 vào năm 2040 theo sáng kiến khí hậu của công ty không thay đổi.
Trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo tạo ra mâu thuẫn
Nhu cầu điện của trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo có thể xung đột trực tiếp với mục tiêu khí hậu của Amazon. Kế hoạch xây một nhà máy điện khí tự nhiên quy mô lớn cho thấy tăng trưởng điện toán đám mây có thể làm tổng phát thải tăng, ngay cả khi Amazon tiếp tục mua năng lượng sạch.
Theo cuộc điều tra được TechCrunch nhắc đến, Amazon có kế hoạch xây một nhà máy điện khí tự nhiên công suất 7,65 gigawatt để cấp điện cho một khu trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo.
Dự án gồm 35 tua bin, theo số liệu TechCrunch công bố. Nhà máy có thể thải tới 33 triệu tấn carbon dioxide mỗi năm. Nếu được triển khai ở quy mô đó, dự án có thể trở thành nguồn phát thải carbon dioxide đơn lẻ lớn nhất tại Mỹ.
Nhu cầu điện tăng cùng cuộc đua trí tuệ nhân tạo
Nhu cầu tính toán cho trí tuệ nhân tạo buộc các doanh nghiệp công nghệ phải tìm nguồn điện lớn và ổn định. Amazon vận hành một trong những dịch vụ điện toán đám mây lớn nhất thế giới. Vì vậy, trí tuệ nhân tạo là một động lực doanh thu khó bỏ qua. Mâu thuẫn xuất hiện khi Amazon dự tính dùng một nhà máy điện khí tự nhiên lớn để đáp ứng nhu cầu điện của khu trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo.
Đây cũng là phần thường bị bỏ qua trong các cuộc thảo luận về hạ tầng trí tuệ nhân tạo. Năng lực mô hình phụ thuộc vào bộ xử lý, phần mềm, nhà máy điện, đường truyền tải, nước làm mát và tốc độ xây dựng trung tâm dữ liệu. Lựa chọn năng lượng của một nhà cung cấp điện toán đám mây vì thế có thể ảnh hưởng đến phát thải trong nhiều năm.
Thị trường không tự giải quyết được mọi phát thải
Điện sạch rẻ hơn có thể thúc đẩy doanh nghiệp chuyển đổi, nhưng động lực thị trường không bảo đảm tổng phát thải sẽ giảm. Một công ty có thể cải thiện hiệu quả trên mỗi đô la doanh thu trong khi tổng nhu cầu năng lượng vẫn tăng do hoạt động mở rộng.
Ngành công nghệ khí hậu từng kỳ vọng rằng điện sạch ngày càng rẻ sẽ khiến doanh nghiệp tự chuyển đổi vì lợi ích kinh tế. TechCrunch nhận định đã có một số trường hợp thành công, nhưng làn sóng trí tuệ nhân tạo cho thấy giới hạn của cơ chế này. Ngay cả Amazon, một doanh nghiệp đã đầu tư lớn vào năng lượng sạch, vẫn đặt cược đáng kể vào khí tự nhiên.
Hiệu quả tốt hơn chưa chắc làm tổng phát thải giảm
Mua thêm năng lượng sạch và giảm cường độ carbon chưa đủ để bảo đảm tổng phát thải giảm. Nếu doanh thu và quy mô hoạt động tăng đủ nhanh, nhu cầu năng lượng cùng tổng lượng khí thải vẫn có thể đi lên dù mức phát thải trên mỗi đô la doanh thu đã thấp hơn.
Sức ép không chỉ liên quan đến khí hậu. Cuộc đua mở rộng trí tuệ nhân tạo còn đặt ra câu hỏi về quản trị, an toàn và trách nhiệm, những chủ đề cũng xuất hiện trong các phiên thảo luận về an toàn trí tuệ nhân tạo. Khi một hệ thống tạo thêm doanh thu nhưng cần lượng điện lớn, cam kết dài hạn có thể xung đột với mục tiêu tăng trưởng ngắn hạn.
Khoảng cách giữa cam kết và kế hoạch của Amazon
Theo TechCrunch, Amazon chưa từ bỏ mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2040, nhưng công ty chưa biết toàn bộ con đường để đạt mục tiêu đó. Khoảng cách nằm giữa cam kết dài hạn và các quyết định đầu tư hiện tại, đặc biệt là kế hoạch dùng khí tự nhiên để đáp ứng nhu cầu điện của trí tuệ nhân tạo.
Sự thẳng thắn của Hurst cho thấy quy mô thực tế của bài toán. Với nguồn lực và ảnh hưởng của Amazon, lời thừa nhận này cũng làm rõ một giới hạn. Cam kết khí hậu không thể thay thế một kế hoạch chịu được sức ép từ tăng trưởng doanh thu và cuộc chạy đua trí tuệ nhân tạo.
Tăng trưởng trí tuệ nhân tạo làm lộ rõ mâu thuẫn
Amazon tiếp tục theo đuổi tăng trưởng trí tuệ nhân tạo trong khi lên kế hoạch cho nhà máy điện khí tự nhiên công suất 7,65 gigawatt. Mâu thuẫn này cho thấy mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2040 đang chịu sức ép trực tiếp từ nhu cầu điện của các trung tâm dữ liệu.
Hãy tiếp tục theo dõi Sine để tìm hiểu cách hạ tầng trí tuệ nhân tạo đang định hình nhu cầu năng lượng và cam kết khí hậu của các tập đoàn công nghệ.
