AI có thể gây nguy hiểm hay không vẫn là câu hỏi đang được tranh luận. Công nghệ này cũng có thể hỗ trợ thiết kế các tác nhân nguy hiểm. Hai vấn đề xuất hiện trong số ngày 18 tháng 9 năm 2026 của The Download của MIT Technology Review. Bản tin còn xem xét tác động của AI đối với ngành xuất bản. Vai trò đang thay đổi của phi hành gia cũng được đề cập, cùng các nội dung về khoa học và an ninh.
Brent Hecht là giám đốc Khoa học Ứng dụng của Microsoft. Bình luận của ông xuất hiện trong hồ sơ vụ kiện bản quyền giữa New York Times và OpenAI. Ông gọi việc sử dụng dữ liệu để huấn luyện AI là “vụ đánh cắp sức lao động lớn nhất trong lịch sử loài người”. Phát ngôn phản ánh mâu thuẫn giữa nhu cầu dữ liệu của mô hình và khả năng tồn tại của các tổ chức sản xuất nội dung.
AI có thực sự thể giết tất cả chúng ta?
Nguy cơ AI gây tuyệt chủng chưa có câu trả lời thống nhất. Cuộc tranh luận đặt ra câu hỏi AI nguy hiểm đến đâu và vì sao nó có thể gây hại. Những câu hỏi khác liên quan đến cách kiểm soát, giám sát và quản lý công nghệ này.
Trong một sự kiện bàn tròn hôm thứ Tư, MIT Technology Review hỏi liệu AI có thể giết tất cả chúng ta hay không. Số câu hỏi của người tham dự vượt quá thời lượng chương trình. Biên tập viên Will Douglas Heaven và phóng viên Grace Huckins vì thế tiếp tục giải đáp sau sự kiện.
Các câu hỏi tập trung vào nguy cơ tử vong và lý do AI có thể gây hại. Chúng cũng hỏi công nghệ thực sự nguy hiểm đến đâu. Một câu hỏi khác là liệu các công ty chỉ đang thu hút sự chú ý hay không. Người tham dự còn quan tâm đến cách kiểm soát, giám sát và quản lý AI hiệu quả.
Cuộc tranh luận không chỉ đặt câu hỏi về một kịch bản tận thế. Nó còn xem xét cách AI có thể được kiểm soát, giám sát và quản lý hiệu quả. Những câu hỏi về kiểm soát cũng xuất hiện trong thảo luận về việc AI nên được trao bao nhiêu quyền trong hoạt động an ninh.
Vũ khí sinh học do AI hỗ trợ là lời cảnh báo
AI có thể hỗ trợ thiết kế tác nhân nguy hiểm dù công cụ ban đầu phục vụ mục đích có lợi. Năm 2022, một trình tạo phân tử dùng trong nghiên cứu thuốc đã tạo ra 40.000 phân tử trong chưa đầy 6 giờ. Theo MIT Technology Review, những phân tử này có khả năng trở thành tác nhân chiến tranh hóa học.
Các công cụ AI hiện có thể trả lời câu hỏi thuộc gần như mọi lĩnh vực khoa học. Tiến bộ trong chỉnh sửa gen và sinh học tổng hợp cũng khiến công cụ công nghệ sinh học dễ tiếp cận hơn. Các biện pháp bảo vệ vẫn tồn tại, nhưng không biện pháp nào tuyệt đối chắc chắn.
Giới khoa học chưa thống nhất về mức độ nghiêm trọng của mối đe dọa. Thí nghiệm năm 2022 cho thấy một công cụ phục vụ mục đích có lợi vẫn có thể tạo ra kết quả mang tính lưỡng dụng.
Vai trò của phi hành gia đang thay đổi
Con người thám hiểm vũ trụ vì uy tín địa chính trị, khoa học, nhu cầu tinh thần và cơ hội thương mại. Sau sứ mệnh Artemis II, MIT Technology Review giới thiệu ba cuốn sách về chủ đề này. Cả ba xem nhu cầu rời nơi quen thuộc để khám phá là một đặc điểm lâu dài của con người.
Nhà nhân học Deana L. Weibel xem thám hiểm vũ trụ như một phần trong nhu cầu thực hiện những chuyến hành hương. Phi hành gia dân sự Eiman Jahangir kể lại chuyến đi của mình cùng Blue Origin. Cựu phi hành gia NASA Leroy Chiao cho rằng con người cần biết điều gì nằm ở phía bên kia.
AI có thể làm suy yếu chính môi trường nuôi dưỡng nó
AI phụ thuộc vào nội dung mới trên web. Tuy nhiên, câu trả lời do AI tạo ra có thể làm giảm truy cập và nguồn thu của các nhà xuất bản. Nhân viên Microsoft và OpenAI đã cảnh báo về vòng lặp này trong tài liệu của vụ kiện giữa New York Times và OpenAI.
Theo các tài liệu, một số nhân viên lo ngại nhà xuất bản khó tồn tại nếu nội dung tiếp tục bị thu thập. Những bình luận này có thể làm suy yếu lập luận của Microsoft và OpenAI trong tranh chấp bản quyền.
Mô hình AI cần dữ liệu mới. Trong khi đó, cách AI phân phối câu trả lời có thể khiến các tổ chức sản xuất dữ liệu mất nguồn thu. Vì vậy, nguy cơ thương hiệu bị tác tử bỏ qua không còn chỉ liên quan đến thứ hạng tìm kiếm.
Những nội dung công nghệ đáng chú ý khác
Các diễn biến khác trải rộng từ chiến tranh không người lái và bảo mật AI đến nghiên cứu toán học. Bản tin cũng đề cập dữ liệu huấn luyện, giám sát công cộng và liệu pháp tế bào. Những sự kiện này cho thấy AI đang được áp dụng trong nhiều lĩnh vực. Chúng đồng thời làm phát sinh câu hỏi mới về an ninh, quyền riêng tư và kiểm soát.
Chiến tranh không người lái và bảo mật AI
- Lần đầu tiên, hai tàu không người lái đã giao chiến trực tiếp trên biển. Một phương tiện của Ukraine đánh chìm một phương tiện của Nga. Các doanh nghiệp Mỹ cũng đang phát triển robot hình người có thể phục vụ chiến đấu.
- Các nhà nghiên cứu bảo mật đã dùng công cụ của Anthropic để xâm nhập OpenAI. Họ khai thác một diễn đàn do bên thứ ba vận hành. Qua đó, họ tiếp cận tài khoản ChatGPT của một nhân viên và mã nội bộ.
- OpenAI được cho là sắp đạt tiến triển với Giả thuyết Hodge. Đây là một bài toán thuộc nhóm Bài toán Thiên niên kỷ. Câu hỏi là công ty sẽ công bố kết quả thế nào sau những tranh cãi với cộng đồng toán học.
Dữ liệu huấn luyện, trường học và giám sát
- SpaceXAI của Elon Musk đang tìm mua dữ liệu từ các công ty khởi nghiệp thất bại. Số dữ liệu đó sẽ bổ sung nguồn huấn luyện cho Grok. Công ty nhắm tới dữ liệu khách hàng và dữ liệu vận hành. Cùng lúc, OpenAI trả tiền để tạo thêm dữ liệu sinh học mới.
- Các trường học đang phản ứng mạnh hơn trước ảnh hưởng của các tập đoàn công nghệ trong lớp học. Việc triển khai AI làm tăng lo ngại về ảnh hưởng của doanh nghiệp đối với hoạt động dạy và học. Điều này cũng thúc đẩy yêu cầu sử dụng công nghệ thận trọng hơn.
- Theo Wired được bản tin dẫn lại, một camera Flock đã ghi 1,6 triệu hình ảnh của 50.000 phương tiện. Phần mềm cũng có khả năng phát hiện người và đôi khi nhận dạng sai vật thể.
- Sau các hạn chế công nghệ từ Mỹ, các doanh nghiệp Trung Quốc tạo ra nhiều hơn 72% bằng sáng chế có trích dẫn bài báo khoa học, theo số liệu của Nature được The Download dẫn lại.
Y học và hạ tầng đô thị
- Một liệu pháp tế bào thử nghiệm đã khiến ung thư của một bé trai 3 tuổi biến mất. Trường hợp này làm tăng hy vọng rằng liệu pháp tế bào CAR T cuối cùng có thể được dùng để điều trị khối u đặc.
- Tại thành phố New York, mẫu nhà vệ sinh công cộng tự động mới sẽ mở cửa sau 10 phút, bất kể người bên trong đã sử dụng xong hay chưa.
Phát ngôn đáng chú ý về dữ liệu huấn luyện AI
Brent Hecht là giám đốc Khoa học Ứng dụng của Microsoft. Ông mô tả việc sử dụng dữ liệu để huấn luyện AI bằng một phát ngôn trực diện. Bình luận xuất hiện trong hồ sơ vụ kiện bản quyền giữa New York Times và OpenAI.
“Vụ đánh cắp sức lao động lớn nhất trong lịch sử loài người.”
Phát ngôn cho thấy nhân viên các công ty AI cũng lo ngại về cách dữ liệu được thu thập và sử dụng. Tranh chấp liên quan đến bản quyền. Nó cũng liên quan đến khả năng nhà xuất bản tiếp tục tài trợ cho việc sản xuất nội dung mới.
Đài quan sát lập bản đồ bầu trời mỗi 3 ngày
Đài quan sát Vera C. Rubin tại Chile dùng máy ảnh kỹ thuật số 3.200 megapixel. Thiết bị tạo bản đồ mới của toàn bộ bầu trời đêm sau mỗi 3 ngày. Theo MIT Technology Review, đây là máy ảnh kỹ thuật số lớn nhất từng được chế tạo.
Đài quan sát nằm trên đỉnh Cerro Pachón, ở độ cao 2.700 mét. Hệ thống sẽ tạo ra 20 terabyte dữ liệu mỗi đêm. Dữ liệu ghi lại chi tiết về Hệ Mặt Trời, Ngân Hà và cấu trúc quy mô lớn của vũ trụ.
Trong 10 năm, Rubin dự kiến lập danh mục hàng tỷ thiên thể mới. Khối dữ liệu này sẽ cho phép giới nghiên cứu theo dõi những thay đổi trên bầu trời với mức độ chi tiết chưa từng có.
Nếu muốn tiếp tục theo dõi cách AI chuyển từ một công cụ hữu ích thành rủi ro cần kiểm soát, bạn có thể đọc thêm các phân tích công nghệ mới trên Sine.
