Trở thành công ty AI không chủ yếu phụ thuộc vào việc mua thêm công nghệ. Doanh nghiệp cần xác định mục tiêu kinh doanh, loại bỏ quy trình thừa, thiết kế lại cách con người làm việc và đo giá trị thu được. AI chỉ tạo lợi thế khi giúp tổ chức làm được điều trước đây chưa thể làm.
Phát hiện chính
Kinh nghiệm chuyển đổi tại Precisely cho thấy bốn yêu cầu quyết định hiệu quả ứng dụng AI. Doanh nghiệp cần bắt đầu từ mục tiêu kinh doanh, đơn giản hóa trước khi tăng tốc, thiết kế lại công việc và đo kết quả thay vì mức sử dụng. Công nghệ hỗ trợ quá trình này nhưng không thể thay thế các quyết định vận hành.
Các doanh nghiệp đang chịu áp lực phải trở thành “công ty AI”. Tuy nhiên, phần khó nhất của quá trình chuyển đổi lại ít liên quan đến bản thân công nghệ. Theo bài phân tích của The New Stack, AI có thể tăng tốc công việc, tự động hóa tác vụ và mở rộng năng lực của nhân viên. Những khả năng đó không tự động cải thiện hiệu quả kinh doanh.
Nội dung: Bắt đầu từ mục tiêu kinh doanh
Trước khi lựa chọn công cụ hoặc trường hợp sử dụng AI, tác giả cho rằng lãnh đạo cần nêu rõ kết quả kinh doanh mà doanh nghiệp muốn cải thiện. Đó có thể là tăng trưởng, đổi mới nhanh hơn, quan hệ khách hàng bền chặt hơn, sản phẩm tốt hơn hoặc biên lợi nhuận cao hơn. Kết quả đã chọn sẽ quyết định khoản đầu tư nào cần ưu tiên và quy trình nào cần thay đổi.
AI mở rộng phạm vi những việc một tổ chức có thể thực hiện. Theo bài học được tác giả rút ra từ quá trình chuyển đổi tại Precisely, lãnh đạo cần xác định điều gì phải cải thiện, hoạt động nào nên bắt đầu và việc gì nên dừng lại. Nếu không có các ưu tiên này, thêm công cụ và tác tử chỉ làm tăng hoạt động mà không đưa tổ chức đến gần kết quả đã chọn.
AI nên được xem là một mô hình vận hành, không phải chiến lược. Chiến lược xác định doanh nghiệp đi đâu và vì sao phải đến đó. AI thay đổi tốc độ và hiệu quả của hành trình ấy. Việc triển khai AI tác tử trên Kubernetes chỉ có ý nghĩa khi lớp hạ tầng mới phục vụ một ưu tiên kinh doanh đã được xác định.
Đơn giản hóa trước khi tăng tốc
Từ kinh nghiệm chuyển đổi tại Precisely, tác giả khuyến nghị loại bỏ những bước không tạo giá trị trước khi đưa AI vào. Phần việc còn cần thiết nên được đơn giản hóa rồi mới tăng tốc. Nếu giữ nguyên các vòng phê duyệt, cuộc họp, lần bàn giao và điểm ra quyết định dư thừa, tự động hóa chỉ làm một quy trình kém hiệu quả chạy nhanh hơn.
The New Stack nêu trường hợp một kỹ sư có thể tạo mã nhanh gấp 4 lần nhờ AI. Nếu phần mã đó vẫn phải chờ trong những hàng đợi cũ và đi qua cùng số lần bàn giao, tổ chức chưa tạo ra giá trị gấp 4 lần. Trong ví dụ này, mã được tạo nhanh hơn nhưng hàng đợi và các bước bàn giao vẫn giữ nguyên.
Hoạt động rà soát mã trong thời đại AI nằm trong chu trình phát triển rộng hơn, cùng với các hàng đợi và bước bàn giao. Thứ tự phù hợp là loại bỏ việc không tạo giá trị, đơn giản hóa phần còn cần thiết, rồi mới dùng AI để tăng tốc.
Thiết kế lại cách con người làm việc
Trở thành công ty AI đòi hỏi doanh nghiệp xác định lại cách nhân viên thực hiện công việc, không chỉ cấp quyền truy cập công cụ. Lãnh đạo cần quyết định AI nên tham gia ở bước nào, phần việc nào vẫn cần phán đoán của con người và năng lực được giải phóng sẽ được sử dụng ra sao.
Tác giả bài viết quan sát tác động này trong chương trình thực tập mùa hè tại Precisely. Các thực tập sinh bắt đầu với mức độ quen thuộc và quan điểm khác nhau về AI. Trong 10 tuần theo dõi họ áp dụng AI vào công việc thực tế, tác giả nhận thấy họ làm việc nhanh hơn, tìm hiểu vấn đề sâu hơn và tự tin hơn về khả năng hoàn thành công việc.
Thay đổi vai trò và quy trình làm việc
Sự thay đổi không chỉ liên quan đến người mới bước vào thị trường lao động. Khi AI tiếp nhận thêm việc thực thi và tác vụ thường lệ, nhân viên ở mọi cấp độ có thêm năng lực để định hướng, đánh giá kết quả, giải quyết vấn đề khó, xây dựng quan hệ và vận dụng chuyên môn.
Doanh nghiệp vì thế phải xem lại phạm vi của từng vai trò và thời gian cần để một người thành thạo công việc. Họ cũng phải đánh giá lại mức đóng góp có thể kỳ vọng ở mỗi giai đoạn nghề nghiệp. Việc xác định vai trò kỹ sư thời AI là một phần của quá trình xem lại phạm vi công việc và kỳ vọng ở từng giai đoạn nghề nghiệp.
Cấp quyền truy cập AI rồi đo tần suất sử dụng là chưa đủ. Công nghệ chỉ thay đổi tổ chức khi nhân viên thay đổi cách làm việc và lãnh đạo tạo điều kiện để cách làm mới được áp dụng trên quy mô toàn doanh nghiệp.
Đo giá trị doanh nghiệp nhận lại
Tác giả phân biệt kết quả kinh doanh với số người dùng công cụ, số tác tử được triển khai và lượng token được xử lý. Những chỉ số này cho biết AI có được sử dụng hay không. Chúng không cho biết phần năng lực mới có giúp đội ngũ đưa sản phẩm ra thị trường sớm hơn, cải thiện trải nghiệm khách hàng hoặc tạo tăng trưởng hay không.
Để làm rõ điểm này, tác giả so sánh AI với thư điện tử, bảng tính và Word. Doanh nghiệp thường không đo tỷ suất hoàn vốn của thư điện tử, theo dõi mức độ sử dụng bảng tính hoặc yêu cầu báo cáo hằng tuần về số tài liệu được tạo bằng Word. Theo lập luận này, các công cụ đó là hạ tầng, còn phép đo nên tập trung vào kết quả công việc được tạo ra nhờ chúng.
Mức độ sử dụng là đầu vào, không phải kết quả. Năng suất cao hơn phải tạo thêm năng lực để đội ngũ làm việc nhanh hơn, đưa ý tưởng ra thị trường sớm hơn, dành nhiều thời gian hơn cho nhiệm vụ cần chuyên môn hoặc cải thiện trải nghiệm khách hàng. Các lợi ích đó sau cùng phải chuyển thành tăng trưởng và hiệu quả kinh doanh tốt hơn.
Trong lập luận của tác giả, AI nên giúp doanh nghiệp làm được nhiều hơn với đội ngũ hiện có thay vì chỉ trở thành công cụ cắt giảm nhân sự. Giảm số người có thể hạ chi phí trong ngắn hạn, nhưng phần năng lực do AI giải phóng chỉ có giá trị khi được dùng để đưa ý tưởng ra thị trường sớm hơn, xử lý công việc cần phán đoán hoặc phục vụ khách hàng tốt hơn.
Thách thức dành cho lãnh đạo
Quyền truy cập AI không tự tạo lợi thế cạnh tranh. Khác biệt nằm ở khả năng gắn công nghệ với mục tiêu kinh doanh, loại bỏ sự phức tạp, thiết kế công việc dựa trên năng lực kết hợp giữa con người và AI, đồng thời buộc quá trình chuyển đổi chịu trách nhiệm trước kết quả thực tế.
Công nghệ từ lâu đã thay đổi công việc và nâng giới hạn thành quả con người có thể đạt được. AI đang đẩy nhanh xu hướng đó. Thước đo cuối cùng không phải số công cụ được triển khai mà là doanh nghiệp giờ đây làm được điều gì mà trước kia chưa thể làm.
Hãy tiếp tục theo dõi Sine để cập nhật những thay đổi thực chất trong cách doanh nghiệp ứng dụng AI.
