TechCrunch Mobility: Toàn cảnh ngành vận tải

Wayve, Waymo và Aurora đang theo đuổi các chiến lược mở rộng khác nhau khi xe tự lái chuyển từ thử nghiệm sang thương mại hóa.

Minh họa các dịch vụ vận tải và phương tiện tự lái
Bức tranh vận tải đang thay đổi cùng xe tự lái.

Bản tin TechCrunch Mobility tuần này ghi nhận nhiều diễn biến trong ngành vận tải. Nội dung trải từ chiến lược mở rộng của Wayve, Waymo và Aurora đến sự cố an toàn, kế hoạch gọi vốn, robot thay lốp, xe tải điện và các chương trình tại Disrupt 2026.

Xe tự lái là chủ đề chính của bản tin, nhưng không phải nội dung duy nhất. Các diễn biến về tài chính, an toàn lao động, hạ tầng, xe điện và sự kiện công nghệ cho thấy quá trình đổi mới đang diễn ra trên nhiều mảng của ngành vận tải.

Bài viết này được viết lại từ bản tin TechCrunch Mobility. Theo TechCrunch, Wayve dựa vào quan hệ hợp tác với các nhà sản xuất ô tô. Waymo mở rộng nhanh nhưng tập trung phần lớn đội xe tại hai bang. Aurora kết hợp trọng tâm địa lý với một mạng lưới đối tác rộng.

Nội dung: Mỗi hãng xe tự lái chọn một cách mở rộng

Wayve mở rộng qua các nhà sản xuất ô tô. Waymo tăng quy mô dịch vụ và tiếp cận nhóm khách hàng mới, còn Aurora tập trung hoạt động xe tải tại Texas. Ba chiến lược khác nhau về đối tác, địa lý và người dùng cuối, nhưng đều hướng tới việc chuyển công nghệ tự lái thành dịch vụ thương mại.

Công tyHướng mở rộngChi tiết chính
WayveHợp tác sản xuấtMercedes-Benz, Nissan và Stellantis
WaymoMở rộng đội xeTập trung tại California và Texas
AuroraXe tải và đối tácTrọng tâm tại Texas

Wayve mở rộng qua các hãng ô tô

Wayve đã đạt thỏa thuận thương mại với Mercedes-Benz để đưa công nghệ lái tự động vào ít nhất một mẫu xe. Mẫu xe đó dự kiến được triển khai trong vòng hai năm tới. Theo TechCrunch, đây là sản phẩm tự động hóa cấp 2. Hệ thống có thể xử lý một số thao tác lái nhưng vẫn yêu cầu người điều khiển tập trung và sẵn sàng can thiệp.

Sản phẩm này chưa phải hệ thống cấp 4 có thể vận hành hoàn toàn không cần tài xế. Tuy nhiên, thỏa thuận với Mercedes-Benz giúp Wayve tiếp cận thêm người dùng sau các hợp tác tương tự với Nissan và Stellantis. Những quan hệ này cũng mở đường cho sản phẩm hoàn toàn không người lái của công ty. TechCrunch cho biết Wayve đã công bố kế hoạch phối hợp với Nissan và Uber để đưa dịch vụ taxi tự lái vào Tokyo trong năm 2026.

Waymo tăng đội xe tại hai bang

Waymo đi theo hướng khác. Hoạt động taxi tự lái thương mại của công ty đang tăng về phạm vi địa lý và lượng hành khách. Tuy vậy, đội xe thực tế vẫn tập trung cao. Theo phân tích dữ liệu đăng ký phương tiện của TechCrunch, khoảng 80% trong gần 4.000 taxi tự lái của Waymo nằm ở California và Texas. Theo TechCrunch, đội xe Waymo tại Texas đã tăng hơn 49% trong ba tuần gần nhất.

Bên cạnh việc bổ sung phương tiện, Waymo đang tìm cách phục vụ một nhóm khách hàng mới là thanh thiếu niên. Hướng đi này cho thấy quy mô của dịch vụ không chỉ được đo bằng số thành phố hoặc số xe, mà còn bằng những nhóm hành khách có thể sử dụng dịch vụ.

Aurora tập trung xe tải tại Texas

Aurora kết hợp trọng tâm địa lý với mạng lưới đối tác. Công ty phát triển xe tải tự lái tập trung hoạt động tại Texas nhưng hợp tác với nhiều doanh nghiệp. Theo TechCrunch, Tổng giám đốc Chris Urmson nhận định Aurora đã vượt qua giai đoạn xây dựng nền tảng. Công ty đặt mục tiêu vận hành hơn 30.000 xe tải không người lái vào năm 2030. Mục tiêu gần hơn là có trên 200 xe vào cuối năm 2026.

Sự cố trong đội xe thử nghiệm của Zoox

Zoox đã tạm dừng đội xe thử nghiệm tự lái tại Atlanta sau khi các tài xế an toàn có thể đã tiếp xúc với khí trong xe. Vụ việc cho thấy quá trình thương mại hóa không chỉ phụ thuộc vào khả năng tự lái mà còn đòi hỏi kiểm soát điều kiện vận hành và an toàn lao động.

Nhân viên Zoox đã liên hệ với phóng viên Sean O’Kane sau khi một số người bị ốm và nghi ngờ nguyên nhân đến từ những chiếc Toyota Highlander được lắp hệ thống tự lái của công ty.

Theo TechCrunch, các tài xế an toàn có thể đã tiếp xúc với carbon monoxide, carbon dioxide hoặc hydrogen sulfide bên trong xe. Zoox cho biết carbon dioxide là chất duy nhất công ty tìm thấy bằng chứng trong các phương tiện.

Các sự cố lặp lại khiến một nhân viên gửi đơn khiếu nại tới Cơ quan Quản lý An toàn và Sức khỏe Nghề nghiệp Mỹ. Cơ quan này mở cuộc xem xét và yêu cầu Zoox điều tra tình trạng phơi nhiễm.

Hoạt động gọi vốn và niêm yết trong ngành vận tải

Nhiều doanh nghiệp vận tải đang tìm vốn qua phát hành cổ phiếu, sáp nhập hoặc vòng gọi vốn tư nhân. TechCrunch đề cập các kế hoạch trong nhiều lĩnh vực, từ nền tảng xe cũ và xe buýt điện đến nhiên liệu tái tạo. Danh sách còn có xe tự lái và mô tô điện, với nhiều công ty đặt trụ sở ngoài Mỹ.

Minh họa dòng vốn đổ vào các công ty vận tải
Vốn đầu tư tiếp tục tìm đến ngành vận tải.

Các kế hoạch phát hành cổ phiếu

Thị trường Mỹ đang chú ý tới khả năng các công ty trí tuệ nhân tạo nổi bật sẽ lên sàn trong năm 2026. Ngành vận tải cũng ghi nhận nhiều kế hoạch phát hành cổ phiếu lần đầu.

Theo TechCrunch, Carro đang cân nhắc niêm yết đồng thời trên Nasdaq và Sở Giao dịch Chứng khoán Singapore. Đây là nền tảng mua bán ô tô đã qua sử dụng được SoftBank hậu thuẫn. Tại Ấn Độ, Spinny và hãng xe buýt điện PMI Electro Mobility Solutions đều đã nộp hồ sơ kín để chuẩn bị phát hành cổ phiếu lần đầu. Spinny là nền tảng xe cũ được Tiger Global đầu tư.

EcoCeres, nhà sản xuất nhiên liệu tái tạo tại Hồng Kông, được cho là muốn huy động khoảng 1 tỷ USD qua một đợt chào bán cổ phiếu tại Hồng Kông. TechCrunch cũng nhắc lại kế hoạch của May Mobility, công ty xe tự lái tại Mỹ, về việc lên sàn thông qua sáp nhập với một công ty mua lại có mục đích đặc biệt.

Vòng gọi vốn của Ultraviolette

Ở mảng xe hai bánh, nhà sản xuất mô tô điện Ultraviolette của Ấn Độ đã huy động 85 triệu USD. Công ty cũng mời Tổng giám đốc Intel Lip-Bu Tan làm cố vấn. Các thương vụ này cho thấy doanh nghiệp vận tải đang theo đuổi nhiều con đường khác nhau để có vốn cho sản xuất và mở rộng.

Điều tra an toàn và các hệ thống tự lái mới

Các diễn biến mới trong ngành trải từ điều tra tai nạn liên quan đến hệ thống hỗ trợ lái của Comma đến nền tảng xe tải tự lái, robot thay lốp và hạ tầng vận tải tốc độ cao. Điểm chung là công nghệ đang tiến gần hơn đến triển khai thực tế trong khi các câu hỏi về an toàn vẫn chưa kết thúc.

Comma đối mặt với điều tra liên bang

Comma, công ty khởi nghiệp do George Hotz sáng lập, đang bị cơ quan liên bang Mỹ điều tra. Theo TechCrunch, năm vụ tai nạn được báo cáo có liên quan đến công nghệ hỗ trợ lái rảnh tay lắp thêm của công ty. Hai vụ trong số đó khiến ba người thiệt mạng.

Các hệ thống mới của Einride và PitPro

Tại châu Âu, công ty xe tải điện và tự lái Einride của Thụy Điển sẽ sử dụng nền tảng Hyperion của Nvidia. Nền tảng này phục vụ việc xây dựng thế hệ tiếp theo cho hệ thống tự lái của Einride. PitPro Automation có trụ sở tại San Francisco và đã phát triển robot thay lốp. Công ty đã triển khai robot này tại một cửa hàng ở Canada.

The Boring Company đang nghiên cứu một hệ thống được Elon Musk mô tả là tiền thân đơn giản của Hyperloop giữa Austin và San Antonio. Theo TechCrunch, Musk cho rằng hệ thống có thể rút thời gian đi lại giữa hai thành phố xuống dưới 30 phút.

Tesla cũng bắt đầu bàn giao những chiếc xe tải Semi chạy hoàn toàn bằng điện đầu tiên cho khách hàng. Mẫu xe được giới thiệu vào năm 2017 và mất gần một thập kỷ để đi tới giai đoạn bàn giao. Phóng viên Sean O’Kane của TechCrunch cho biết khách hàng có thể nhận xe khi sẵn sàng, nhưng hạ tầng sạc vẫn là một trở ngại.

Giới hạn an toàn của trí tuệ nhân tạo

Câu hỏi về giới hạn an toàn của trí tuệ nhân tạo tiếp tục xuất hiện khi hệ thống tự động tham gia sâu hơn vào giao thông. Nhà nghiên cứu Bryan Reimer của Viện Công nghệ Massachusetts đặt vấn đề liệu trí tuệ nhân tạo có cần một dạng giấy phép học lái hay không.

Volkswagen đưa xe tự lái vào phục vụ hành khách

MOIA America, công ty con của Volkswagen, đã hợp tác với Beep để phục vụ hành khách bằng xe ID Buzz tự lái tại Lake Nona ở Orlando. Dịch vụ sử dụng công nghệ của Mobileye nhưng vẫn bố trí một nhân viên vận hành trên xe, vì vậy con người chưa được loại bỏ hoàn toàn khỏi quá trình giám sát.

Diễn biến này xuất hiện trong lúc Volkswagen được cho là đang trì hoãn việc đưa ID Buzz trở lại thị trường Mỹ. Việc chở hành khách thật cho thấy dịch vụ đã vượt khỏi phạm vi thử nghiệm kỹ thuật thuần túy, dù mô hình vận hành vẫn cần nhân sự trên phương tiện.

Disrupt 2026 và những kế hoạch giao thông tiếp theo

Chương trình Disrupt 2026 dự kiến tập trung vào xe điện, taxi tự lái, xe tải tự hành và trí tuệ nhân tạo vật lý. Các phiên thảo luận quy tụ đại diện của Rivian, Bedrock Robotics, GM, Waabi và Nvidia, cùng những khách mời khác được TechCrunch công bố.

Tại sự kiện ở San Francisco, TechCrunch dự kiến phỏng vấn Tổng giám đốc Rivian RJ Scaringe trên sân khấu vào ngày 13 tháng 10. Nội dung sẽ bao gồm mẫu R2, taxi tự lái, công nghệ lái tự động cùng hai dự án khác của Scaringe là Also và Mind Robotics.

Chương trình còn có đại diện của Bedrock Robotics, GM và công ty xe tải tự lái Waabi. Les Karpas, người phụ trách trí tuệ nhân tạo vật lý tại Nvidia, cùng Mark Wahlberg cũng nằm trong danh sách khách mời.

Theo TechCrunch, mã mobility30 giảm 30% giá vé Disrupt 2026. Thông tin này gắn với sự kiện tại San Francisco và không phải ưu đãi dành riêng cho thị trường Việt Nam.

Hãy tiếp tục theo dõi Sine để cập nhật quá trình xe tự lái chuyển từ thử nghiệm kỹ thuật sang dịch vụ vận tải thực tế.